Projecten

ENTOMOFOOD

Toepassing van eetbare insecten in westerse voedingsproducten

OPPORTUNITEIT EN PROBLEEMSTELLING

De consumptie van eetbare insecten of entomofagie wordt wereldwijd gepromoot als één van de maatregelen om de duurzaamheid en de zekerheid van de voedselproductie te garanderen. Het FAVV heeft in 2014 het in de handel brengen van tien insectensoorten voor humane consumptie geregulariseerd. Zo komt het ontwikkelen van voedingsmiddelen op basis van eetbare insecten ook terecht bij Vlaamse voedingsbedrijven als mogelijke innovatiestrategie. De weg ligt open om eetbare insecten te verwerken in levensmiddelen.

Er zijn nog enkele horden te nemen door voedingsbedrijven. Dit vereist een collectieve aanpak die in dit project behartigd wordt:

  1. De marktrijpheid voor eetbare insecten is intussen duidelijk (zie de vele media-aandacht), maar voedingsbedrijven beschikken nog niet over een concrete strategie (productcategorie, productlevenscyclus, consumentendoelgroep, distributiekanalen, …) om insectengebaseerde levensmiddelen te vermarkten
  2. Op dit moment is de afstand tussen insectenkwekers en levensmiddelenbedrijven nog zeer groot. Voedingsbedrijven zijn in het algemeen nog niet bekend met leveranciers van insecten, met de producteigenschappen en met de mogelijkheden voor verwerking en bewaring op industriële schaal van eetbare insecten. 
  3. Er zijn wel enkele cases bekend van meelwormengebaseerde producten die zich al in de markt bevinden, maar aan de verwerking komt een dure en weinig duurzame vriesdroogstap te pas, waarvoor een beter alternatief in dit project uitgewerkt wordt. 

Doelstellingen

De hoofddoelstelling van het project is om productinnovatie in de voedingsindustrie op basis van eetbare insecten te faciliteren.

Door:

  1. een wegwijzer op te stellen voor de vermarkting van levensmiddelen waar insecten in verwerkt zijn en
  2. de optimalisatie van de productieprocessen op industriële schaal voor enkele (max 4) stabiele halffabrikaten (pasta en/of poeder) waarmee voedingsbedrijven vervolgens zelf productontwikkeling kunnen doorvoeren en met bijhorende instructies voor gebruik (zoals houdbaarheid, nutriëntsamenstelling, …), een kostenanalyse en enkele case studies (i.e. een halffabrikaat verwerkt tot een eindproduct) ter illustratie. Bij de productie van halffabrikaten wordt gemikt op microgolfdrogen als technologie voor de vervanging van het dure en weinig duurzame vriesdroogproces dat momenteel gebruikt wordt in de verwerking van insecten.

Het project is inhoudelijk afgebakend:

  1. doordat op twee specifieke insectensoorten gewerkt wordt (in hoofdzaak de meelworm en in een later stadium de buffaloworm) en
  2. doordat deze soorten enkel op niet zichtbare wijze in een levensmiddel verwerkt worden (d.w.z. halffabrikaten zonder herkenbare fragmenten).

Doelgroep bedrijven

Dit project is gericht naar voedingsbedrijven, onder andere:

  • Bedrijven actief in vleesverwerking, vleesvervangers,
  • Bereiding van kant-en-klaar maaltijden, salades,
  • Distributiesector, onder andere supermarktketens,
  • Toeleveranciers van apparatuur voor verwerking van insecten (droogovens, vriesdrogers, microgolfdrogers, cutters, vermaling, extruders, …),
  • Insectenkwekers, -verwerkers en –verkopers,
  • Cateringservices, traiteurs, restaurants, online webwinkels voor voedingsproducten, …

Uitvoerders

  1. KULeuven, Lab4Food (Mik Van Der Borgt en Leen Van Campenhout) heeft samen met Thomas More Kempen (Hilde Boeckx) verschillende projecten rond het thema van insecten als een bron van duurzame chemicaliën, als veevoedergrondstof en als grondstof voor de voeding uitgevoerd of in uitvoering.
  2. Centrum voor budgetadvies- en onderzoek (Cebud) van Thomas More Kempen beschikt over een multidisciplinair team van onderzoekers die hun wetenschappelijke activiteiten voornamelijk focussen op het financieel weerbaar maken van de Belgische consument. 
  3. Katholieke Hogeschool VIVES, Onderzoeksgroep Voeding bestaat reeds een 7-tal jaar en telt een 10-tal medewerkers, allen met jarenlange ervaring in de voedingsindustrie in verschillende sectoren. Dit team heeft recent een aantal projecten uitgevoerd rond receptuurontwikkeling en drogen van insecten.

Wat levert deelname aan het project op?

  1. U stuurt mee het project
  2. U breidt uw netwerk uit met potentiële leveranciers en afnemers van insectengebaseerde levensmiddelen. 
  3. U hebt als eerste inzage in de projectresultaten en ook in grotere mate van detail (concurrentieel voordeel en snellere toetreding tot de markt dan niet-deelnemende bedrijven). 
  4. U maakt kennis met Lab4Food, Vives en Cebud en de diensten die wij uw bedrijf kunnen bieden voor productontwikkeling en procesoptimalisering. 

Deelnemen

Het project is gestart op 1 juli 2015 en loopt tot 31 augustus 2017 (projectduur 2 jaar), tot die tijd is steeds een deelname mogelijk. Nadien kunnen de resultaten opgevraagd worden (mits betaling). Voor meer info en tarief voor deelname, neemt u best contact op met de projectbeheerder (Marie Demarcke).